Chưa đủ tuổi ký hợp đồng: Văn bản công chứng có hiệu lực?
Trong thực tiễn giao dịch dân sự, không ít trường hợp hợp đồng đã được công chứng nhưng sau đó bị phát hiện người ký chưa đủ tuổi theo quy định pháp luật. Việc xác lập giao dịch trong trường hợp này tiềm ẩn rủi ro pháp lý nghiêm trọng do chủ thể không có hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự. Khi đó, Tòa án có thể tuyên giao dịch vô hiệu và kéo theo hệ quả hủy công chứng chưa đủ tuổi. Việc phân tích căn cứ pháp luật và hậu quả pháp lý của trường hợp này là cần thiết để phòng ngừa tranh chấp.
>>> Xem thêm: Top 10 văn phòng công chứng hỗ trợ dịch vụ pháp lý uy tín cho khách hàng
1. Quy định pháp luật về độ tuổi và năng lực hành vi dân sự
Theo Bộ luật Dân sự hiện hành, năng lực hành vi dân sự của cá nhân được xác định dựa trên độ tuổi và khả năng nhận thức, làm chủ hành vi, cụ thể:
Người chưa đủ 6 tuổi: không có năng lực hành vi dân sự
Người từ đủ 6 tuổi đến chưa đủ 15 tuổi: chỉ được xác lập giao dịch phù hợp với lứa tuổi, phải có người đại diện
Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi: được xác lập một số giao dịch, trừ các giao dịch phải có sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật
Do đó, việc ký kết hợp đồng công chứng khi chưa đủ tuổi theo quy định là dấu hiệu vi phạm điều kiện về chủ thể của giao dịch dân sự.
2. Điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự và vai trò của độ tuổi
Một giao dịch dân sự có hiệu lực khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:
Chủ thể có năng lực pháp luật và năng lực hành vi dân sự phù hợp
Các bên hoàn toàn tự nguyện
Mục đích và nội dung không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội
Khi người ký hợp đồng chưa đủ tuổi, điều kiện về chủ thể đã không được bảo đảm. Đây là căn cứ quan trọng để Tòa án xem xét tuyên giao dịch vô hiệu và kéo theo hệ quả hủy công chứng chưa đủ tuổi.
Khi giao dịch bị tuyên vô hiệu, văn bản công chứng không còn giá trị pháp lý và phải bị hủy theo quyết định có hiệu lực của Tòa án.
4. Trách nhiệm của công chứng viên trong việc kiểm tra độ tuổi người ký và hủy công chứng chưa đủ tuổi
Theo Luật Công chứng, công chứng viên có nghĩa vụ:
Kiểm tra giấy tờ tùy thân của người yêu cầu công chứng
Xác định năng lực hành vi dân sự của người ký hợp đồng
Từ chối công chứng nếu người tham gia giao dịch chưa đủ tuổi theo quy định
Nếu công chứng viên không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ này, dẫn đến việc phát sinh hủy công chứng chưa đủ tuổi, thì có thể phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo quy định pháp luật.
>>> Xem thêm: Dịch vụ công chứng hỗ trợ người dân hoàn thiện thủ tục pháp lý nhanh chóng
5. Hậu quả pháp lý của việc hủy công chứng chưa đủ tuổi
Khi văn bản công chứng bị hủy do người ký chưa đủ tuổi, các hậu quả pháp lý thường bao gồm:
Giao dịch bị tuyên vô hiệu toàn bộ hoặc vô hiệu một phần
Các bên hoàn trả cho nhau những gì đã nhận
Phát sinh tranh chấp về tài sản, nghĩa vụ liên quan
Ảnh hưởng đến quyền lợi của bên ngay tình và uy tín của tổ chức hành nghề công chứng
Những hậu quả này cho thấy việc tuân thủ quy định về độ tuổi trong công chứng là yếu tố đặc biệt quan trọng.
>>> Xem thêm: Hợp đồng thuê nhà có cần công chứng không? Nếu có thì công chứng ở đâu?
Kết luận
Việc hủy công chứng chưa đủ tuổi là hệ quả pháp lý tất yếu khi giao dịch được xác lập bởi người không đáp ứng điều kiện về năng lực hành vi dân sự. Để hạn chế rủi ro, công chứng viên cần kiểm tra chặt chẽ độ tuổi và tư cách chủ thể của người ký, còn các bên tham gia giao dịch cần hiểu rõ quy định pháp luật trước khi ký kết. Đây là giải pháp căn bản nhằm bảo đảm tính an toàn, ổn định và minh bạch của các giao dịch dân sự được công chứng.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay vớiVăn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
